Limassol Today - Diagwnismos Ltbanner
Κυριακή, 25 Σεπτεμβρίου, 2022

Εγγραφή στο Newsletter

Limassol Today - Asset 10
ΑΡΧΙΚΗΣΤΗΛΕΣΤΑ ΑΝΘΗ ΤΟΥ ΚΑΚΟΥΗδονιζόμαστε στον εξουσιαστή που δέρνει

Ηδονιζόμαστε στον εξουσιαστή που δέρνει

...δεν τον αθωώνουμε απλώς

Γράφει η Ανθή Ερμογένους*

Έπαιρνα τον Θοδωρή πιο παλιά, ο οποίος είναι ανθρωπολόγος-κοινωνιολόγος, να ρωτήσω τι σκατά έχει αυτός ο λαός στο κεφάλι του. Αν για όλα όσα είμαστε φταίει που ζούσαμε μόνο με κατακτητές και εξουσιασμένοι. ∆εκαεννέα κατακτητές, ελάχιστα χρόνια χωρίς υποταγή, φοβάµαι σοβαρά µην µάθαµε μόνο µε αφέντες και εικόνες εξευτελισμού. Μην εξοικειωθήκαμε τόσο με αυτό που δεν ξέρουμε –ή χειρότερα, δεν θέλουμε- να ζούμε χωρίς του. Η σπονδή όποιου µας κυριαρχεί, οι παράδοξες αγάπες µας µε τους εξουσιαστές, ως πραγματικότητα βγαίνει σε όλη τη σημερινή ζωή μας. Να παρατηρήσεις όσα γίνονται γύρω μας καθημερινά, παντού ένας στρατιώτης, ένας στρατηγός. Σουλτάνοι, Άγγλοι διοικητές, ρυθµιστές μας, βασανιστές, ρουφιάνοι σε αυτούς για να ανήκουν στην πλευρά του εξουσιαστή, τρομοκρατημένοι που δεν τους αντιστέκονται, παρατηρητές που όχι μόνο δεν το εμποδίζουν αλλά τους παρακολουθούν σχεδόν με ηδονή να βασανίζουν, όλα βγαίνουν στο σήμερα ακόμα σε νεόκοπες εκδοχές.

Δώσε θέαμα βίας στον λαό

∆εν διαπραγµατευόµαστε καν τους όρους ζωής µε αρχηγούς-δυνάστες. Θέλουμε διοικητές να «τακτοποιούν» απειθαρχίες και να κάνουν επιδείξεις δύναμης σε αδύναμους. Και εμείς κοιτάμε σχεδόν με ποπ κορν στο χέρι, να ειρωνεύονται, να προσβάλλουν, να ξεφτιλίζουν, να δέρνουν, να σκοτώνουν, να βιάζουν, αποζητώντας την ενοχή και την ευθύνη του θύματος… «Ας μην προκαλούσε/ας ήταν πιο δυνατός». Για να εξωραϊσουμε την ανάγκη, την αποδοχή, το απυρόβλητο, τον αρχηγικό άβωνα του εξουσιαστή.

Οι κοινωνία χωρίζεται στους εξής δύο: Τιµωροί – γιουσουφάκια.

Προχθές συζητούσαμε στο γραφείο ότι πιο τρομακτικοί δεν είναι όσοι ασκούν βία αλλά όλοι εκείνοι που δεν κάνουν τίποτα να την εμποδίσουν όσο την βλέπουν να εξελίσσεται μπροστά τους. Πολλές φορές μάλιστα, προτεραιότητα είναι να αρπάξουν κινητό να την καταγράψουν κι έπειτα να τη διαμοιράσουν στα σόσιαλ. Τη συζήτηση αυτή την άνοιξε η απόφαση που βγήκε τις προηγούμενες μέρες, που ενοχοποιεί τους νεαρούς που πότισαν μέχρι θανάτου τον 16χρονο Παναγιώτη, αφού πρώτα τον ανάγκαζαν να λέει συνθήματα ον κάμερα. Η σκέψη μου πήγε σε πολλά άλλα περιστατικά των τελευταίων χρόνων όπου κατέληξαν σε θάνατο (κι άλλα πόσα που δεν κατέληξαν σε θάνατο για να καταλήξουν στις ειδήσεις και στην αντίληψη μας). Ήταν όλα όμως στην αντίληψη μας. Το πάρτυ στους Τρούλους όπου ο νεαρός Παναγιώτης πέθανε με αλκοολική δηλητηρίαση και όσα προηγήθηκαν, δεν έγιναν μόνο παρουσία των μπουλις/βασανιστών/εξουσιαστών, Έγιναν και γίνονταν παρουσία δεκάδων άλλων παιδιών/θεατών που ποτέ δεν το εμπόδισαν. Και αυτό, είναι από όλα το πιο δραματικό.  

Θα ήταν µια εξαιρετικά πειστική απάντηση να τα εξηγούσε όλα αυτά τα της κουλτούρας μας, η ιστορία χρόνων από κατακτητές, αλλά δεν µπορώ να πω µε σιγουριά αν είναι μόνο αυτό.

Μπορεί να είναι και το σύνδροµο του βραστού βάτραχου.

Ο βάτραχος προσαρµόζει στο σώμα του θερµοκρασία όσο του γίνεται οικεία. Αν τον ρίξεις απότομα σε καυτή κατσαρόλα, σε ξένη δηλαδή συνθήκη, αντανακλαστικά θα πεταχτεί έξω. Αν µπει σε νερό κρύο, µένει. Είναι γνωστή συνθήκη. Ανάβεις φωτιά σιγανά, ο βάτραχος προσαρµόζεται. Όταν το νερό κοχλάσει, έχει πια καταβεβληθεί µε την προσαρµογή, δεν πηδά έξω. Ψήνεται, πεθαίνει προσαρµοσµένος. ∆εν σκότωσε τον βάτραχο το βραστό νερό, αλλά η αναποφασιστικότητα να πηδήξει έξω την κατάλληλη στιγµή.

Αυτά τα παιδιά που παρακολουθούσαν (στο πάρτι και πριν) χωρίς να κάνουν κάτι, δεν πετάχτηκαν ποτέ έξω από την κατσαρόλα που έβραζε σιγά-σιγά. Δεν αποφάσισαν να αδράξουν ποτέ μια κατάλληλη στιγμή να σώσουν τον συμμαθητή τους.

Υπάρχουν δεκάδες τέτοιες ιστορίες:

Κατηγορήθηκε, είπε έναν αστυνοµικό παλιόπαιδο (και καλά έκανε) επειδή της έκανε άσεµνη χειρονοµία (αυτή µε το τεντωµένο µεσαίο). Ζήτησε έπειτα συνάντηση µε τον Αστυνοµικό ∆ιευθυντή Λεµεσού να καταγγείλει τον αστυνοµικό αυτόν, αλλά και τις διαδεδοµένες παρόμοιες τους νοοτροπίες στην αστυνομία. «Θα πιστέψω τον αστυνοµικό µου». Σαφείς οι όροι και το πνεύµα της αστυνοµίας. Της αστυνοµίας, που μέχρι εκείνη τη συγκεκριμένη στιγμή, ακόμα έβγαζε πτώµατα από λίµνες. Εκείνα τα πτώματα για τα οποία κατήγγειλαν τις εξαφανίσεις πολίτες, αλλά είπαν οι αστυνοµικοί «διερευνούµε αλλιώς». Της ίδιας αστυνοµίας εκείνης που είχε καταγγείλει η Βιετναµέζα βιασµό από τον «Ορέστη», αλλά δεν την πίστεψαν γιατί είχε το απόλυτο προφίλ εκείνης που πρέπει να υποτάσσεται ή που ορθά εξουσιάζεται. Πίστεψαν τον βαρύ αστυνοµικό τους ότι ερεύνησε, αξιολόγησε. Ο βαρύς αστυνομικός σαφώς όταν «ερεύνησε» πίστεψε τον ένστολο «Ορέστη» ότι ήταν συναινετικό ή “σιγά τα ωά”. Η μεταξύ ενστόλων συνεννόηση.

Η στολή, ο τσαούσιης.

Πότε αρχίσαµε να συµπαθούµε τον εξουσιαστή µας; Η στολή, το ράσο, ο Αρχιεπίσκοπος, το κοστούµι. Όλα προαπαιτούμενα, όλα χαρακτηριστικά, όλα κατατεθέν, όλα παραπάνω από καλοδεχούμενα. ∆ηµαγωγοί, σταθεροποιητές στους όρους και τα όρια µεταξύ µας. ∆άσκαλος, διευθυντής, καναλάρχης, ό,τι άρχει. Οτιδήποτε φτιάχτηκε να µας φρονηµατίσει. Αγγλοσαξονικά ή οριεντάλ, όποιο κι αν είναι το στυλ που υιοθετήσαμε από κατακτητές, δεν έχει σηµασία.

Ξύλο στη µαθήτρια

Θυμάστε το περιστατικό που καθηγητής έδειρε μαθήτρια και οι συμμαθητές τραβούσαν βίντεο αντί να του αρπάξουν το χέρι να τον εμποδίσουν; Θυμάστε τι γράφαμε οι υπόλοιποι στο δημοσιοποιημένο βίντεο; «Καλά να της κάνει/φούστα κοντή/ξέκωλο/σκατά η νεολαία/δώσ’ της κι άλλες/εμένα αν ήταν κόρη μου θα έτρωγε παραπάνω». Εγκυκλοπαιδιστές που στοιβάζουν ψεγάδια κοινωνικής διάταξης από τσαούσιηδες και φιλόπονους, άλαλους εξουσιασµένους. Που στοιβάζουν ελαφρυντικά κοινωνικής διατάραξης από κακοποιηµένους ορθά. Για το καλό τους.

«Η απόλυτη τάξη είναι επιθυµία θανάτου», λέει η Κάραλη.

∆έρνουµε οτιδήποτε προσπαθεί να βρει ταυτότητα. Τον έφηβο για παράδειγμα. Στρατιωτάκια όλοι πρέπει, αλλιώς “σκατά γενιά” θα πουν, “άναρχη”. Μιλούν έτσι για τη γενιά που σουλούπωσαν, το δηµιούργηµά τους. Που σπουδάζει όλη, που αντιστέκεται, που βράζει το αίµα της, που θα τα περάσει και αυτά. Τους λέµε άχρηστους. Τους λένε οι εκπαιδευτικοί. Εκπαιδευτικοί που στηρίξαµε κάποτε σε μια μεγάλη διαδήλωση. Μετανιώνω.

Όσο περίµενες κόλαφο κριτικής, να γίνει κακός χαµός µε το χαστούκι, καιροφυλακτήσαµε να ανοίξουµε µπάµπουσκες εξουσιαστικές από εκείνους τους δασκάλους. Τους ίδιους που δεν αντέδρασαν στο χαστούκι, που δεν αντέδρασαν στον Στυλιανό πριν κρεμαστεί, που δεν αντέδρασαν στον Παναγιώτη για όσα του έκαναν στο σχολείο οι «φίλοι». Δεν ήταν μόνο οι ανήλικοι συμμαθητές βρασμένοι βάτραχοι.

Όσο ανοίγεις γενιές (πίσω ή μπρος) βρίσκεις νέο οµοίωµα εξουσιαστή, νέα κόπια ανδρείκελου. Το κορίτσι εκείνο του έδωσε πίσω φάπα στο χέρι του δασκάλου. ∆εν του επέτρεψε. Σε κανέναν να µην επιτρέπει. «Γιατί µε δέρνεις, είσαι τίποτα µπαµπάς µου;», είπε μετά… Δεν γλίτωσε τη μετάγγιση των κουλτούρων αυτών. Ο µπαµπάς, ο εξουσιαστής της, που δικαιούται για εκείνην. Έπειτα στο μέλλον, ο φίλος της…

Δεν με αφήνει να κοιμηθώ η ιστορία του Παναγιώτη

Ο µικρός στους Τρούλους, οι εξουσιαστές του. Αθώα αστεία έφηβων, λέει ο κοινοτάρχης. Αθώα αστεία που τον εξουσίαζαν. Αθώα, που πέθανε εξουσιασµένος. Κοινοτάρχες, βρασµένοι βάτραχοι. Συμμαθητές, βρασμένοι βάτραχοι. Ποτέ αν κάνω παιδί να μην γίνει βρασμένο. Ποτέ να μην παρακολουθεί την εξουσία και να την καταπίνει. Ποτέ να μην δεχτεί να γίνει κάτι τέτοιο μπροστά του. Το παιδί μου καλύτερα να σκοτωθεί εμποδίζοντας το.

*Αρχισυντάκτρια

Μην το χάσεις

Journal

Δείτε επίσης